Để kiểm soát những rủi ro trong quá trình thực hiện hợp đồng thương mại, các bên tham gia hợp đồng cần tuân thủ thực hiện các biện pháp hạn chế rủi ro kể từ khi các bên bắt đầu đi vào các cuộc đàm phán đến bước soạn thảo và ký kết hợp đồng. Vì khi các bên đã đặt bút ký vào hợp đồng thì mọi điều khoản sau đó khó có thể thương lượng thay đổi, cứu vãn tình thế và rủi ro pháp lý có thể xảy ra bất kỳ lúc nào nếu hợp đồng thiếu chặt chẽ, vi phạm quy định của pháp luật, có những điều khoản bất lợi.

Những phương thức giúp nhà đầu tư kinh doanh kiểm soát rủi ro hiệu quả:

1. Tìm, đọc và hiểu tất cả những quy định của pháp luật liên quan đến hợp đồng thương mại mà các bên dự định ký kết.

  • Yêu cầu về hình thức hợp đồng; 

  • Yêu cầu về nội dung cơ bản của hợp đồng phải có;
  • Yêu cầu điều kiện chủ thể được tham gia thực hiện hợp đồng;

  • Yêu cầu đối tượng của hợp đồng: Đối tượng có bị cấm hay phải có điều kiện, ...

  • Quy định về mức/giới hạn mức phạt vi phạm hợp đồng; ...

Khi nắm rõ các quy định của pháp luật về hợp đồng thương mại các bên định ký kết sẽ giúp cho các bên tránh được rủi ro về pháp lý liên quan đến nội dung hợp đồng các bên dự kiến sẽ đưa vào.

2. Tìm hiểu rõ và chính xác mọi thông tin của đối tác

Đối tác là một bên tham gia hợp đồng, sẽ có quyền đồng thời nghĩa vụ đối với một bên còn lại, vì vậy điều quan trọng không thể thiếu là phải tìm hiểu rõ và chính xác mọi thông tin của đối tác:

  • Tư cách pháp lý của đối tác là doanh nghiệp/Năng lực hành vi dân sự của cá nhân;

  • Bộ máy hoạt động của doanh nghiệp;

  • Lịch sử của công ty/nhân thân cá nhân;

  • Khả năng tài chính/tài sản, khả năng đầu tư kinh doanh;

  • Uy tín, tính chuyên nghiệp, quan điểm kinh doanh trên thị trường;

  • Các mối quan hệ, đối tác của doanh nghiệp/cá nhân;

  • Hàng hóa/dịch vụ đối tác dự định cung cấp;

  • Giấy ủy quyền (trường hợp được người đại diện theo pháp luật ủy quyền một người khác tham gia quá trình đàm phán, ký kết hợp đồng): Kiểm tra tính pháp lý, người ủy quyền, người nhận ủy quyền, phạm vi ủy quyền, ...

Để tìm hiểu các thông tin trên, các nhà đầu tư kinh doanh có nhiều phương án để khai thác, xác minh: Đề nghị đối tác cung cấp thông tin (Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp/đầu tư; Hồ sơ năng lực; Báo cáo tài chính và các giấy tờ pháp lý chứng minh khác); qua các mối quan hệ; các kênh thông tin điện tử, ....

3. Xây dựng các điều khoản của hợp đồng chặt chẽ, có lợi

Sau khi đã kiểm tra và đảm bảo các thông tin tại mục (1) và (2), các bên tiến hành xây dựng và ký kết hợp đồng, một số lưu ý khi xây dựng:

a) Đối với các nội dung của hợp đồng đã được pháp luật quy định cụ thể

Trên thực tế để đảm bảo quyền và lợi ích của các bên cũng như đảm bảo trật tự, công bằng trong kinh doanh thương mại, cơ quan công quyền đã đặt ra các quy định của pháp luật để cấm, hoặc hạn chế bằng các yêu cầu về điều kiện hay giới hạn phạm vi thỏa thuận của các bên.

Vd. Quy định mức phạt vi phạm hợp đồng trong thương mại, quy định điều kiện đầu tư nhà đầu tư nước ngoài, doanh nghiệp FDI, ... Vậy nên, khi xây dựng các điều khoản này, các bên phải dựa theo đúng quy định chung của pháp luật để áp dụng;

b) Đối với những nội dung mà pháp luật để các bên tự do thỏa thuận.

Đây là phần mà các bên thường lúng túng, khó xử lý và nếu trường hợp các bên không có kinh nghiệp có thể dẫn đến việc xây dựng điều khoản không chặt chẽ, chung chung, thậm chí có thể bị đối tác “gài” nội dung bất lợi mà khi xảy ra tranh chấp chúng ta bị thiệt hại là điều khó có thể tranh khỏi.

  • Nếu hợp đồng đã được đối tác soạn trước: Trường hợp này cần cẩn trọng đọc kỹ từng câu, chữ, dấu, ngắt dòng, ngắt đoạn của hợp để đảm bảo tính pháp lý; phòng tránh những điều khoản không đúng nội dung các bên đã đàm phán từ trước; những điều khoản  bất lợi; không rõ ràng và có thể gây mâu thuẫn để từ đó đề nghị chỉnh sửa, bổ sung, hoàn thiện lại.

  • Nếu hợp đồng do chúng ta soạn bản thảo trước: Xây dựng một cách cẩn trọng, chặt chẽ, đặc biệt lưu ý đến các điều khoản miễn trừ trách nhiệm trong hợp đồng. Luôn dự liệu trước các tình huống xấu dẫn đến mâu thuẫn, tranh chấp có thể xảy ra trong quá trình thực hiện hợp đồng để xây dựng vào hợp đồng. Đảm bảo khi xảy ra sự kiện nào đó chúng ta đều đã có sự chuẩn bị, có thể giải quyết nhanh chóng, đảm bảo cao nhất quyền lợi của chúng ta cũng như hạn chế tối đa những rủi ro.

4. Đảm bảo hợp đồng không vi phạm điều cấm của pháp luật và trái đạo đức xã hội.

Như đã phân tích về hợp đồng vô hiệu, bất kỳ nội dung nào hai bên thỏa thuận trong hợp đồng mà vi phạm điều cấm của pháp luật hoặc trái đạo đức xã hội, thì nội dung đó bị vô hiệu. Để đảm bảo thực hiện được biện pháp này, đòi hỏi chúng ta cần tìm, đọc, hiểu rõ và tuân thủ đúng các quy định của pháp luật.

5. Áp dụng các biện pháp bảo đảm thực hiện hợp đồng.

Pháp luật dân sự, thương mại quy định các biện pháp bảo đảm thực hiện hợp đồng gồm: Cầm cố, thế chấp, bảo lãnh, đặt cọc, ký quỹ, ký cược và tín chấp, ...

Tùy theo tính chất, nội dung của từng hợp đồng và hoàn cảnh cụ thể mà chúng ta sẽ xem xét lựa chọn hình thức bảo đảm nào để áp dụng sao cho phù hợp, tốt nhất.

Như vậy, để hạn chế rủi ro ở mức thấp nhất, các nhà đầu tư kinh doanh cần thực hiện tất cả 05 phương thức kiểm soát trên một cách nghiêm túc, thận trọng và khôn ngoan.

Để được tư vấn, hỗ trợ đàm phán, soạn thảo hợp đồng thương mại và giải quyết các tranh chấp phát sinh từ rủi ro trong soạn thảo hợp đồng thương mại, Quý Khách vui lòng liên hệ:

Chi nhánh Văn phòng Luật sư An Phước

Địa chỉ: P408, tòa nhà F4, Trung Kính, Yên Hòa, Cầu Giấy, Hà Nội

Điện thoại: 024.222.55.266

 

Email: anphuoclaw@gmail.com